Cultuurzoeker voor onderwijs

Kayleigh Beard

Natuurbeats (GrondToon)

Omschrijving

De leskit Natuurbeats is een creatief en holistisch muziekproject voor leerlingen, gericht op het verbinden met de natuur, muziek en aandachtig luisteren. Gedurende vier lessen leren leerlingen niet alleen muzikale ritmes en het gebruik van een DAW (Digital Audio Workstation, zoals Ableton), maar

Les 1 – Ritmische concepten

In de eerste les maken leerlingen kennis met de basis van ritme. Ze onderzoeken wat ritme is en waar je ritmes in het dagelijks leven kunt horen. De docent legt het verschil uit tussen maatsoorten zoals 4/4 en 3/4 en bespreekt verschillende nootlengtes, zoals hele, halve, kwart- en achtste noten. Leerlingen oefenen door ritmes te klappen, te drummen of te zingen. Ze noteren vervolgens een eenvoudig ritme op papier. De les sluit af met een klassikaal ritme dat iedereen samen naspeelt en bespreekt.

Les 2 – Beat maken in een DAW

In de tweede les ontdekken leerlingen wat een DAW (Digital Audio Workstation) is, zoals Ableton Note, GarageBand of BandLab. Ze luisteren naar een voorbeeldbeat en verkennen daarna zelf de software. Ze kiezen drumgeluiden, maken een eenvoudige beat met kick, snare en hi-hat, en experimenteren met ritmes in verschillende maatsoorten. Aan het einde van de les laten leerlingen hun beat horen en bespreken ze hoe het was om met een digitale muziekstudio te werken.

Les 3 – Natuurgeluiden opnemen

De derde les vindt plaats in de natuur. Leerlingen beginnen met een korte stiltewandeling waarin ze aandachtig luisteren naar hun omgeving. Daarna bespreken ze wat ze hebben gehoord. Vervolgens gaan ze met opnameapparatuur aan de slag om natuurgeluiden vast te leggen, zoals vogels, wind of ritselende bladeren. Ze mogen ook zelf geluiden creëren met natuurlijke materialen, zolang dit respectvol gebeurt en zonder schade aan de natuur. Terug in de klas luisteren ze naar enkele opnames en bespreken ze welke geluiden hen het meest aanspreken.

Les 4 – Natuurgeluiden verwerken in een beat

In de laatste les gebruiken leerlingen hun opgenomen geluiden om een eigen natuurbeat te maken. Ze selecteren een aantal geluiden, slepen deze in de DAW en bouwen hiermee een ritmische structuur. Ze passen ritmes aan, bewerken geluiden en experimenteren met effecten of herhalingen. Aan het einde presenteren leerlingen hun natuurbeat aan de groep en bespreken ze wat ze leuk of uitdagend vonden aan het proces.

Algemene informatie

Uitvoerende(n)
Kayleigh Beard
Tijdsduur activteit
Meerdere dagdelen
Locatie
Op school, Op locatie, In overleg
Discipline
Mediakunst, Muziek
Te boeken in
Aa en Hunze, Assen, Borger-Odoorn, Coevorden, De Wolden, Emmen, Hoogeveen, Meppel, Midden-Drenthe, Noordenveld, Tynaarlo, Westerveld, Appingedam, Delfzijl, Groningen stad, Haren, Het Hogeland, Loppersum, Midden-Groningen, Oldambt, Pekela, Stadskanaal, Ten Boer, Veendam, Westerkwartier, Westerwolde
Doelgroep
PO - Groep 5 en 6, PO - Groep 7 en 8, VO - VMBO - Onderbouw, PO Leerkrachten, VO Leerkrachten
Leerdoel
Leerlingen kunnen met aandacht in de natuur zijn, aandachtig luisteren naar natuurgeluiden en deze ervaringen uitwisselen.
Leerlingen kunnen muzikale ritmische concepten toepassen (4/4 vs. 3/4 en diverse nootlengtes).
Leerlingen kunnen een beat maken met behulp van een DAW (Digital Audio Workstation).
Leerlingen kunnen natuurgeluiden opnemen, samplen en bewerken in een DAW.
Leerlingen kunnen creatief experimenteren met geluiden en deze omzetten in muziek.
Leerlingen kunnen samenwerken en hun werk presenteren aan anderen.
Productvorm
Lesbrief, Leskoffer, Project, Workshop/gastles
Rol leerlingen
Actief
Aansluiting vakken
Kunst, Muziek, Natuur
School dient te zorgen voor
Computers (1 per tweetal) waar audiosoftware op geinstalleerd kan worden. Liefst ook headphones.
Lesstof vervangend
- Nee -
Onderdeel van leerlijn
- Ja - GrondToon bevat diverse leskits, en biedt daarmee een brede, holistische benadering van muziekleren voor leerlingen in het basis- en voortgezet onderwijs. In tegenstelling tot traditionele methodes, waar technische vaardigheden vaak het vertrekpunt zijn, richt GrondToon zich op expressie: het ontdekken, voelen en laten horen van de innerlijke grondtoon. Leerlingen hoeven niet eerst “goed genoeg” te zijn om iets te maken; het mag beginnen bij experiment, gevoel, verbeelding en eigen klank.

Binnen GrondToon staat verbinding centraal: verbinding met zichzelf, met anderen en met de natuurlijke omgeving. Een belangrijk en onderscheidend onderdeel daarvan is het werken met natuurgeluiden: leerlingen ontdekken dat muziek niet alleen ontstaat uit instrumenten of stemmen, maar ook uit wat de wereld om hen heen laat horen. Door daar met aandacht naar te luisteren en mee te werken, vinden leerlingen een gegronde manier van creëren die hen uitnodigt om authentiek te klinken.
Benadering

De leskits van GrondToon zijn bewust vakoverstijgend: taal, natuur, beweging, technologie en muziek vloeien samen. Vanuit die brede benadering krijgen leerlingen verschillende ingangen om muziek te ervaren en te creëren. Zo werken ze in sommige lessen met woorden en persoonlijke verhalen, die uitgroeien tot een eigen lied of tekst. In andere lessen onderzoeken ze de klanken van de natuur en bouwen daar ritmes of soundscapes uit op. Ook de stem wordt verkend als expressief instrument, en er is ruimte voor intuïtieve improvisatie waarin leerlingen leren reageren op het moment en luisteren naar anderen. In lessen waarin beweging centraal staat, ervaren ze muziek via hun lichaam, waardoor ritme en expressie een fysieke vorm krijgen.

Wat al deze vormen verbindt, is dat leerlingen muziek maken vanuit hun eigen beleving — een proces waarin persoonlijke creativiteit en gegrond werken centraal staan. Niet vanuit een vooraf bepaalde technische route, maar vanuit wat er in hen leeft en wat de omgeving hen aanreikt.
De GrondToon Klankbox

Het product dat is voortgevloeid uit dit ontwikkeltraject is de GrondToon Klankbox, een combinatie van digitale en fysieke materialen, instructies, en inspirerende voorbeelden die door diverse scholen kunnen worden gebruikt om dit project neer te zetten.
Speciaal onderwijs
- Nee -
Begeleiding door school nodig
- Nee -
Geschikt voor buitenschoolse opvang
- Ja -
Deelnemers minimaal
2
Deelnemers maximaal
14
Sluit aan op kerndoel
PO: De leerlingen leren beelden, taal, muziek, spel en beweging te gebruiken, om er gevoelens en ervaringen mee uit te drukken en te communiceren.
PO: De leerlingen leren op eigen werk en dat van anderen te reflecteren.
Kostprijs
800,00